Kripto varlık hareketleri ya da yüksek hacimli havaleler nedeniyle hesabı bloke edilen kişi çoğu zaman ilk olarak bankaya yönelir. Oysa 5411, 5549, SPK'nın kripto varlık düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde ilerleyen bir dosyada başvurulacak merci ile delilin hazırlanma biçimi birbirine bağlıdır.
İdari Birim ile Soruşturma Makamı Aynı Şey Değildir
MASAK, şüpheli işlem bildirimlerini toplayan ve inceleme yapan idari bir birimdir; ceza soruşturmasını yürüten makam değildir. İnceleme sonucu suç şüphesi doğarsa dosya Cumhuriyet başsavcılığına aktarılır ve o andan itibaren asıl muhatap savcılık olur. Bu ayrım kavranmadığında, savunmaya esas belgeler yanlış birime gönderilir ve dosyaya hiç girmez.
Delil Paketleme: Anlatı Değil, İzlenebilir Zincir
Aklama iddialarında belirleyici olan, paranın kaynağının ve izlediği yolun kesintisiz gösterilebilmesidir. Bu nedenle belgeler tek bir dosyada değil, işlem bazında paketlenmelidir: her para girişi için kaynak belgesi, her çıkış için karşılık belgesi. Kripto işlemlerinde borsa hesap özetleri, cüzdan adresleri ve zincir üstü işlem kimlikleri; banka işlemlerinde dekont ve açıklama alanları eşleştirilir. Ticari faaliyetten doğan giriş varsa fatura, sözleşme ve muhasebe kaydı aynı pakete konur. Belgenin varlığı değil, işlemle eşleşmesi ispat değeri taşır.
Blokeye ve El Koymaya Karşı Hangi Kapı?
Hesap üzerindeki kısıtlamanın kaynağı önce tespit edilmelidir. Kısıtlama bir yargı kararına dayanıyorsa itiraz o kararı veren merciin bağlı olduğu usule göre yapılır; koruma tedbirlerine yönelik itirazlar ceza muhakemesi usulü içinde çözülür. İdari nitelikteki yaptırım kararlarına karşı ise başvurulacak merci ilgili kanunda gösterilir ve genel hukuk mahkemesine gidilmesi sonuç doğurmaz. Bankaya yapılan yazılı talep, hiçbir hâlde bu başvuruların yerini tutmaz.
Yargılama Aşamasında Görev
İddianame aklama suçuna dayanıyorsa dosya, kanunda öngörülen özel görev kuralı gereği ağır ceza mahkemesinde görülür. Bağlantılı vergi veya bankacılık suçlamaları bulunduğunda aynı olayın farklı mahkemelerde parçalanma ihtimali doğar; bu durumda birleştirme talebi savunma stratejisinin parçası hâline gelir.
Erken Aşamada Yapılması Gerekenler
- Kısıtlamanın hukuki dayanağı yazılı olarak öğrenilir.
- İşlem bazlı belge paketi kronolojik olarak hazırlanır.
- Kaynağı açıklanamayan işlemler ayrı başlıkta işaretlenir.
- İfade öncesi belge dizini savcılığa sunulacak şekilde düzenlenir.
- İtiraz süreleri, kararın öğrenildiği tarihe göre hesaplanır.
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır; işlem hacmi, kullanılan platform ve bildirimin içeriği sonucu belirgin biçimde değiştirebilir. Hesabınıza ilişkin bir kısıtlamayla karşılaştıysanız, belge hazırlığını hukuki destekle yürütmeniz önerilir.