Kripto varlık üzerinden yaşanan dolandırıcılık dosyalarında kaybedilen tutar kadar belirleyici olan ikinci mesele, delilin hangi anda ve hangi biçimde toplandığıdır. Blokzincir üzerindeki transfer kayıtları kalıcıdır; ancak borsa hesap ekstreleri, uygulama içi yazışmalar, ödeme kuruluşu kayıtları ve reklam ekranları çok daha kısa ömürlüdür. Bu rehber, 5549 ve 5411 sayılı kanunlar, SPK kripto düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde delil paketlemeyi bir takvime bağlamayı konu alır.
Delil Neden Şikayetten Önce Toplanmalı
Şikayet dilekçesi verildiği anda karşı tarafın hesabı kapatması, sitenin erişime kapanması veya sohbet grubunun silinmesi sık görülen bir tablodur. Bu nedenle ilk hamle dilekçe yazmak değil, elde bulunan her kaydın değişmez bir kopyasını almaktır. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabilir; ekran görüntüsünün yanına işlem numarası, tarih-saat bilgisi ve kaydın alındığı cihaz bilgisi eklenmelidir.
Zincir Üstü ve Zincir Dışı Kayıtların Farklı Ömrü
Cüzdan adresleri ve transfer hash bilgileri zamanla kaybolmaz, sonradan da çıkarılabilir. Buna karşılık banka ve ödeme kuruluşu tarafındaki kayıtlar, mesajlaşma uygulamalarındaki içerik ve platformun kendi hesap dökümü belirli saklama sürelerine tabidir. Bu ayrım, hangi delilin acilen, hangisinin sonraki aşamada temin edileceğini belirler; iki grubu aynı aciliyetle ele almak zaman kaybına yol açar.
Kayıp Riski Yüksek Kalemler
- Platformun tanıtım sayfaları, vaat edilen getiri ekranları ve kullanıcı sözleşmesi metni
- Yatırıma yönlendiren kişiyle yapılan telefon ve mesaj trafiği
- Para transferinin çıkış ayağını gösteren banka dekontu ve açıklama alanı
- Borsa veya cüzdan uygulamasındaki hesap hareket dökümü
- Yönlendirmenin yapıldığı sosyal medya hesabı ve paylaşım kayıtları
Başvuru Sırasının Kurgusu
- Elde bulunan tüm kayıtlar tek bir dizinde tarih sırasıyla numaralandırılır.
- Para akışı, çıkış hesabından son bilinen adrese kadar bir akış tablosuna dökülür.
- Savcılığa yapılacak başvuruda hangi kaydın hangi iddiayı desteklediği açıkça eşleştirilir.
- Üçüncü kişilerde bulunan kayıtlar için toplanması talep edilen belgeler ayrı bir liste halinde sunulur.
- Hukuka aykırı yolla elde edilmiş olabilecek kayıtlar dosyaya konulmadan önce ayrıca değerlendirilir.
Delil Eksikliğinin Somut Bedeli
Eksik paketlenmiş bir dosyada en sık karşılaşılan sonuç, olayın hukuki nitelendirmesinin baştan daraltılmasıdır. Para akışının çıkış ayağı belgelenmediğinde zarar tutarı tartışmalı hale gelir; yönlendirmeyi yapan kişiyle iletişim gösterilemediğinde ise olay basit bir yatırım kaybı görüntüsüne bürünür. Aklama boyutunun tartışıldığı dosyalarda ise fon hareketinin katmanlarını gösteren kayıtların eksikliği, sürecin gereksiz biçimde uzamasına neden olur.
Buradaki anlatım genel nitelikte bilgi sunar ve her dosyanın kendi koşullarına göre değişebilir. Kripto uyuşmazlıklarında hem teknik hem hukuki katman bir arada yürüdüğünden, işlem geçmişinizi bir hukukçuyla birlikte değerlendirmeniz yerinde olur.