Dijital platformlar, sahte yatırım siteleri veya kripto varlık vaatleriyle ortaya çıkan mağduriyetlerde ilk saatler belirleyicidir. Para hesaplar arasında hareket ettikçe izlenebilirliği azalır. Bu nedenle başvurunun doğru yere ve doğru sırayla yapılması, iddianın hukuki niteliğinden bile önce gelir. 5411 ve 5549 sayılı kanunlar kayıt ve bildirim düzenini kurarken, aklama fiilleri bakımından TCK 282 gündeme gelir; sermaye piyasası araçları söz konusu olduğunda SPK düzenlemeleri ayrıca değerlendirilir.
İlk Aşama: Zinciri Kırmamak
- Tüm transfer kayıtları, dekontlar ve alıcı hesap bilgileri eksiksiz toplanır.
- Platformla yapılan yazışmalar, uygulama içi mesajlar ve arayan numaralar tarihli biçimde kaydedilir.
- Kripto varlık transferi yapılmışsa gönderim ve alım adresleri ile işlem kimlikleri not edilir.
- Gecikmeden cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunulur ve tedbir talebi dilekçede açıkça yazılır.
- Bankaya durum yazılı olarak bildirilir; bildirim tarihi kayıt altına alınır.
Şikâyet Nereye Yapılır?
Uygulamada mağdurlar sıklıkla düzenleyici kurumlara başvurmakla yetinir. Denetim otoritelerine yapılan ihbarlar idari süreç bakımından anlamlıdır; ancak paranın bulunması ve el konulması ancak ceza soruşturması içinde mümkün olur. Aynı şekilde uyuşmazlık bir tüketici işlemi gibi görünse de, kandırma ve haksız kazanç unsuru taşıyan olaylarda tüketici mercileri sonuç vermez. Dolayısıyla asıl kanal savcılıktır; idari başvurular buna ek olarak yapılır.
Paranın İzini Sürmenin Araçları
- Hesap hareketleri: Alıcı hesaplardan yapılan sonraki transferlerin tespiti, soruşturma kapsamında istenebilir.
- Aracı kurum kayıtları: Ödeme kuruluşları ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarındaki müşteri kayıtları belirleyici olabilir.
- Blokzincir verisi: Kripto transferlerinde işlem kayıtları kalıcıdır; adreslerin hangi platforma ait olduğu araştırılabilir.
- Aynı yöntemle mağdur olanlar: Benzer şikâyetlerin birleştirilmesi, örgütlü yapının ortaya konulmasında etkili olur.
Tedbir Talebini Somutlaştırmak
Şikâyet dilekçesinde yalnızca olayın anlatılması yeterli değildir. Hangi hesap numarası, hangi işlem ve hangi tutar bakımından koruma tedbiri istendiği açıkça gösterilmelidir. Belirsiz yazılan taleplerde inceleme uzar ve bu sürede paranın izi kaybolabilir. Yurt dışı unsuru bulunan dosyalarda ise sürecin uzun sürebileceği baştan öngörülmeli ve buna göre planlama yapılmalıdır.
Kayıp tutarın geri alınması her dosyada mümkün olmayabilir; sonucu belirleyen, paranın hangi aşamada durdurulabildiğidir. Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır. Transferin üzerinden kısa süre geçmişken hukuki destek alınması, sonraki aşamalara göre çok daha etkili sonuç doğurur.