Yüksek getiri vaadiyle toplanan paraların geri alınamaması, finans ve kripto varlık alanının en sık karşılaşılan mağduriyet biçimidir. Süreç, 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar ile SPK'nın kripto varlık düzenlemelerinin kesiştiği bir alanda ilerler; elde edilen değerin aklanmasına ilişkin TCK 282 de gündeme gelebilir. Bu rehber, şikâyetten takipsizlik itirazına kadar olan adımları ele alıyor.
Para İzini Kurmak
Soruşturmanın yönünü belirleyen şey anlatı değil, para izidir. Bu nedenle şikâyet öncesinde her transferin tarihi, tutarı, gönderen ve alıcı hesabı ile açıklama alanı tek bir çizelgeye işlenmelidir. Kripto varlık transferleri söz konusuysa işlem kimlikleri, cüzdan adresleri ve platform hesap dökümü de aynı çizelgeye eklenir. Dağınık dekont yığını yerine tarih sırasına dizilmiş bir tablo, dosyanın ilk okunmasında fark yaratır.
Şikâyet Dilekçesinde Somutlaştırılacak Başlıklar
- İlk temasın nasıl kurulduğu ve hangi kanalın kullanıldığı
- Verilen taahhütlerin yazılı örnekleri ve reklam içerikleri
- Ödemelerin hangi hesaplara ve hangi tarihlerde yapıldığı
- Geri ödeme talebine verilen cevaplar ve iletişimin kesildiği an
- Aynı yapıdan zarar gören başka kişiler biliniyorsa bunların bildirimi
Soruşturma Aşamasında Talep Edilebilecekler
Mağdur tarafın rolü şikâyet dilekçesini vermekle bitmez. Hesap hareketlerinin celbi, para transferinin izlendiği kurumlardan bilgi istenmesi, malvarlığı üzerinde koruma tedbiri uygulanması ve platform kayıtlarının temini gibi talepler ayrı ayrı ve gerekçeli biçimde yazılmalıdır. Bu talepler geciktiğinde varlıklar el değiştirir ve tahsil imkânı fiilen ortadan kalkar. Zararın giderilmesine yönelik hukuk davası ile ceza soruşturmasının birlikte planlanması da bu aşamada değerlendirilmelidir.
Takipsizlik Kararı Çıkarsa
Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilirse, tebliğden itibaren on beş günlük itiraz süresi işler. İtiraz dilekçesi ilk şikâyetin tekrarı olmamalı; kararın hangi delili değerlendirmediği, hangi araştırmanın yapılmadığı ve hangi belgenin celbedilmediği tek tek gösterilmelidir. Bu aşamada eklenecek yeni belgeler, itirazın kabul şansını doğrudan etkiler.
Değerlendirme
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her yatırım mağduriyeti dosyası kendi delil yapısıyla ilerlediğinden, şikâyet öncesinde belgelerin bir hukukçu ile birlikte düzenlenmesi önerilir.