Sanal platformlar üzerinden yapılan yatırımlarda paranın geri alınamaması hâlinde iki şey aynı anda yarışır: paranın hesaplar arasında dağılma hızı ve soruşturmanın başlama hızı. Bu nedenle şikâyet dilekçesinin hangi savcılığa ve hangi taleple verildiği, dosyanın sonucunu belirleyen ilk karardır.
Dilekçe Hangi Savcılığa Verilir?
Kural olarak suçun işlendiği yer savcılığı yetkilidir; ancak bu tür dosyalarda para transferinin yapıldığı yer, mağdurun yerleşim yeri ve şüphelinin bulunduğu yer farklı olabilir. Pratikte, bulunduğunuz yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına verilen dilekçe yetkili savcılığa gönderilir; önemli olan başvurunun gecikmemesidir. Bunun yerine yalnızca kolluğa ihbar bırakmak ya da düzenleyici kuruma şikâyetle yetinmek, ceza soruşturmasını başlatmaz. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar kapsamındaki bildirim yükümlülükleri ile SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri, denetim boyutunu ilgilendirir; bunlar savcılık başvurusunun yerine geçmez, onu destekler.
Para İzini Erken Kesmek
- Gönderilen her transferin tarihi, tutarı, alıcı hesabı ve varsa cüzdan adresi bir tabloda toplanır.
- Platformla yapılan tüm yazışmalar, ekran görüntüleri ve reklam içerikleri tarihleriyle birlikte saklanır.
- Aracı kişilerin telefon numaraları, sosyal medya hesapları ve banka hesap bilgileri ayrı bir listede gösterilir.
- Dilekçede, hesaplar üzerinde tedbir uygulanması ve transfer kayıtlarının ilgili kurumlardan temini açıkça talep edilir.
- Suç gelirlerinin aklanmasına ilişkin TCK 282 kapsamındaki değerlendirme, paranın izlenmesini gerektirdiği için erken talep önem taşır.
Takipsizlik Kararına İtiraz
- Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar tebliğ edildiğinde, tebliğ tarihi not edilir.
- Karara karşı kanunda öngörülen süre içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir; itiraz dilekçesi kararı veren savcılığa verilir.
- İtirazda, ilk dilekçenin tekrarı değil; toplanmayan delil ve araştırılmayan bağlantı somut olarak gösterilir.
- Yeni delil ortaya çıkarsa soruşturmanın yeniden açılması gündeme gelebilir.
Ceza ve Hukuk Yollarını Paralel Yürütmek
Ceza soruşturması failin sorumluluğunu araştırır; paranın iadesi çoğu zaman ayrı bir hukuk davasını gerektirir. Zararın tazmini için açılacak davada ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir talepleri, ceza dosyasındaki tedbirlerden bağımsızdır. İki süreci birbirinin bitmesini bekleyerek yürütmek, çoğu dosyada malvarlığının tükenmesiyle sonuçlanır. Bu nedenle şikâyet dilekçesi verildikten sonra hukuk yolunun da değerlendirilmesi gerekir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyada transfer yöntemi, karşı tarafın yurt içi veya yurt dışında olması ve zamanlama farklı stratejiler gerektirir. Kayıp fark edildiği anda profesyonel hukuki destekle hareket etmek, delillerin ve para izinin korunması bakımından belirleyici olur.