İcra takibinde borçlunun en güçlü savunma aracı, çoğu zaman süresi içinde yapılan bir itirazdır. İİK ve HMK çerçevesinde yürüyen takiplerde, ödeme emrine itiraz süresinin kaçırılması takibin kesinleşmesi ve haczin uygulanması sonucunu doğurur.
Ödeme Emrine İtirazın Süresi ve Şekli
Genel haciz yolu ile yapılan ilamsız takiplerde ödeme emrine itiraz süresi, tebliğden itibaren yedi gündür. İtiraz icra dairesine yapılır ve bir gerekçe gösterme zorunluluğu bulunmaz; ancak imzaya itiraz açıkça ve ayrıca belirtilmelidir, aksi hâlde imza kabul edilmiş sayılır. Kambiyo senetlerine özgü takip yolunda süreler ve merci farklı olduğundan, ödeme emrinin üst kısmında yer alan takip türü mutlaka okunmalıdır.
İtirazın Kapsamını Doğru Belirlemek
- Borcun tamamına mı yoksa bir kısmına mı itiraz edildiği açıkça yazılmalıdır
- Kısmi itirazda kabul edilen tutar rakamla gösterilmelidir
- Faiz oranına ve işleyiş tarihine ayrıca itiraz edilmelidir
- Yetkiye itiraz varsa esasa itirazla birlikte ve doğru sırayla ileri sürülmelidir
- Zamanaşımı def i uygun aşamada dile getirilmelidir
Haciz Aşamasındaki Ayrı Süreler
Takip kesinleştikten sonra da süreler bitmez. Haczedilemez malların haczedilmesi hâlinde şikayet yoluna gidilir. Kıymet takdirine karşı itiraz, raporun tebliğinden itibaren kısa bir süreye tabidir ve bu süre kaçırıldığında satış aşamasında değere yönelik tartışma ileri sürülemez. Üçüncü kişinin mülkiyet iddiası ise istihkak prosedürü içinde kendi takvimine göre işler.
Takvimi Kurmak
- Ödeme emrinin tebliğ tarihi ve tebliğ şekli kayda geçirilir
- İtiraz son günü hesaplanır, tatil günleri kontrol edilir
- İtiraz sonrası alacaklının başvurabileceği yollar öngörülür
- Haciz tutanağı ve kıymet takdiri raporunun tebliğ tarihleri izlenir
- Satış aşamasındaki ilan ve süreler ayrı bir başlıkta takip edilir
Usule Aykırı İşlem ve Şikayet Yolu
İcra dairesinin işlemi kanuna aykırı ya da olaya uygun değilse, itirazdan farklı olarak şikayet yolu gündeme gelir ve icra mahkemesine başvurulur. Şikayet süresi kural olarak öğrenmeden itibaren işler; kamu düzenine ilişkin bazı hâllerde ise süreye bağlı olmadan ileri sürülebilir. Uygulamada en sık yapılan hata, şikayet konusu bir işleme itiraz dilekçesi verilmesi ya da tersinin yapılmasıdır; bu karışıklık başvurunun reddine ve süre kaybına yol açar.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Takip türü, belgelerin niteliği ve tebligat düzeni sonucu değiştirdiğinden, ödeme emri elinize ulaştığı gün hukuki değerlendirme almak en güvenli yoldur.