İcra takibine itiraz, tek başına bir dilekçe işlemi değil; sonrasında açılacak davanın sınırlarını belirleyen bir tercihtir. Yedi günlük süre içinde yazılanlar dosyanın tamamına yön verir, çünkü bu aşamada ileri sürülmeyen bazı iddialar sonraki aşamalarda dinlenmez. İtiraz bu yönüyle savunmanın hem ilk hem de en dar kapısıdır.
İtirazın Türünü Doğru Seçmek
İİK, itirazı içeriğine göre farklı sonuçlara bağlar. Bu nedenle dilekçe yazılmadan önce hangi itirazın ileri sürüleceği netleştirilmelidir:
- Borca itiraz: Alacağın hiç doğmadığı, ödendiği, takas edildiği veya zamanaşımına uğradığı iddiası.
- Yetkiye itiraz: Yetkili icra dairesinin ayrıca ve açıkça gösterilmesi gerekir.
- İmzaya itiraz: Senede dayalı takiplerde ayrıca ve açık biçimde belirtilmezse imza kabul edilmiş sayılır.
- Kısmi itiraz: İtiraz edilen tutarın rakamla ayrıştırılması zorunludur; aksi hâlde itiraz sonuç doğurmayabilir.
İtirazdan Sonra Top Alacaklıda
Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur ve alacaklıyı harekete geçmek zorunda bırakır. Alacaklının önünde iki yol vardır ve her ikisi de kendi süresine tabidir: elindeki belge niteliğine uygunsa icra mahkemesinde itirazın kaldırılmasını istemek, değilse genel mahkemede itirazın iptali davası açmak. Bu iki yol arasındaki seçim, elde bulunan belgenin türüne göre yapılır; yanlış yol seçildiğinde talep esasa girilmeden reddedilir ve süre kaybı doğar.
Haksız Çıkma Riskinin Her İki Tarafta Karşılığı
Bu aşamada dosyanın ekonomik boyutu değişir. İtirazın haksız olduğunun anlaşılması hâlinde borçlu aleyhine, takibin haksız olduğu sonucuna varılması hâlinde ise alacaklı aleyhine tazminata hükmedilmesi gündeme gelebilir. Bu nedenle itiraz ve karşı talepler duygusal değil, belgeye dayalı bir değerlendirmeyle şekillendirilmelidir. Ödeme iddiası varsa banka dekontları, dekontların açıklama alanları ve varsa ibraname tarih sırasıyla hazırlanmalıdır.
Süre Kaçırıldığında Devreye Giren Kurumlar
Yedi günlük süre elde olmayan bir engel nedeniyle kaçırılmışsa, engelin ortadan kalkmasının ardından kısa bir süre içinde gecikmiş itiraz yoluna gidilebilir; bu talepte engelin varlığı belgelendirilmelidir. Ayrıca takip kesinleşmiş olsa dahi, borçlu borçlu olmadığının tespiti için menfi tespit, ödeme yapılmışsa istirdat davası açabilir. Bu davalar HMK usulüne göre yürütülür ve icra dosyasındaki tarihlerle birlikte okunur.
Dilekçe Gönderilmeden Önceki Son Kontrol
- Tebliğ tarihi ve son gün doğru hesaplandı mı?
- İtirazın türü açık ve tam olarak yazıldı mı?
- İmzaya itiraz gerekiyorsa ayrıca belirtildi mi?
- Yetki itirazında yetkili daire gösterildi mi?
- Dilekçe hangi icra dairesine, hangi dosya numarasıyla sunulacak?
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; takibin dayanağı, senedin türü ve tarafların durumu izlenecek yolu değiştirebilir. Yedi günlük süre çok kısa olduğundan, ödeme emrini aldığınız gün bir hukukçuyla görüşmek en pratik yaklaşımdır.