Maaşına haciz konulduğunu bordrosundaki kesintiyle fark eden borçlunun ilk sorusu genellikle nereye itiraz edeceğidir. İİK ve HMK ekseninde bu sorunun cevabı, kesintinin hangi aşamada ve hangi sebeple yapıldığına göre değişir; yanlış birime verilen dilekçe ise kısa süreleri tüketir.
İtiraz ile Şikayeti Karıştırmayın
Borcun kendisine karşı çıkılıyorsa yapılacak iş itirazdır ve muhatap icra dairesidir. İcra müdürlüğünün yaptığı işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülüyorsa yapılacak iş şikayettir ve muhatap icra hukuk mahkemesidir. Maaşın haczedilemeyecek kısmına dokunulduğu iddiası, borca değil işleme yönelik olduğu için ikinci gruba girer. Bu ayrım kavranmadan icra dairesine verilen haczedilmezlik dilekçesi çoğu zaman sonuçsuz kalır.
Ödeme Emri Elinize Ulaştığında
- Tebliğ tarihi kaydedilir; itiraz süresi bu tarihten işler.
- Borca, faize ve imzaya itiraz ayrı ayrı ve açıkça belirtilir; sadece itiraz ediyorum ifadesi imzayı kabul anlamına gelebilir.
- İtiraz dilekçesi takibin yapıldığı icra dairesine verilir, havale tarihi alınır.
- Süresinde yapılan itirazla takip durur; alacaklının bunu aşmak için mahkemeye gitmesi gerekir.
Maaşın Haczedilebilir Kısmı
Ücret ve maaşların tamamı haczedilemez; kanun belirli bir orana kadar sınırlama getirir ve borçlunun ailesiyle birlikte geçimi için gerekli kısım korunur. Nafaka alacakları bakımından ise bu sınırlama uygulanmaz. Emekli aylıkları ve bazı sosyal yardımlar için özel koruma rejimleri bulunur. Bordroda bu sınırın üzerinde bir kesinti görülüyorsa, yapılacak başvuru borcu tartışmak değil kesinti oranını düzelttirmektir.
Birden Fazla Haciz Varsa
- Maaş üzerindeki hacizler sıraya girer; sonraki alacaklı sırasını bekler.
- İşverenin sıra gözetmeksizin toplu kesinti yapması ayrı bir şikayet konusudur.
- Kesintilerin hangi dosyaya aktarıldığı işverenden yazılı olarak istenmelidir.
- Muvazaalı bir alacağın sıraya girdiği düşünülüyorsa bu husus ayrıca ileri sürülür.
Takip Kesinleşmişse Kalan Yollar
İtiraz süresi geçmişse borç yok olmaz, ancak tartışma zemini değişir. Borcun ödendiği veya zamanaşımına uğradığı ileri sürülüyorsa bunun için ayrı bir dava yolu vardır. Ayrıca borçlunun taksitle ödeme teklifi ve alacaklıyla yapılacak yapılandırma, haczin kaldırılması yönünde pratik bir çözüm sağlayabilir.
Burada anlatılanlar genel bilgilendirme amaçlıdır; takibin türü, alacağın niteliği ve tebligatın usulüne uygunluğu sonucu değiştirir. Maaşınıza haciz geldiyse, kısa süreler işlemeye başlamadan dosyayı inceletmeniz yararınıza olur.