Borçlunun konkordato talep ettiğini öğrenen alacaklı için iki farklı zaman düzlemi aynı anda işler. Bir yanda İcra ve İflas Kanunu kapsamında yürüyen takiplerde ödeme emrine karşı yedi günlük itiraz süresi gibi kısa süreler, diğer yanda mühlet kararıyla birlikte gelen ve aylarca sürebilen alacak bildirim düzeni vardır. Bu iki düzlemi karıştırmak, alacağın sıralamada geriye düşmesine yol açar.
Mühlet Kararının Takiplere Etkisi
Geçici veya kesin mühlet verildiğinde borçluya karşı yeni takip yapılması ve mevcut takiplerin ilerletilmesi kural olarak sınırlanır. Ancak bu, alacaklının hiçbir işlem yapmayacağı anlamına gelmez. Alacağın komisere bildirilmesi, rehinli alacaklıysa bu niteliğin ortaya konması ve borçlunun sunduğu bilanço ile kendi kayıtlarının karşılaştırılması bu dönemde yapılır.
Alacak Bildiriminde Ölçülebilirlik
- Asıl alacak, işlemiş faiz ve fer'iler ayrı kalemler halinde gösterilmelidir
- Her kalem için dayanak belge numarası verilerek dosya izlenebilir hale getirilir
- Teminat, rehin veya ipotek varsa tesis tarihi ve derecesi ayrıca belirtilir
- Cari hesap ilişkisinde mutabakat yazışmaları eklenir
- Yabancı para alacaklarında hangi kur tarihinin esas alındığı açıklanır
Yedi Günlük İtirazın Kaçırıldığı Anlar
İlamsız takiplerde ödeme emrine itiraz için tanınan yedi günlük süre, konkordato tartışmalarının gölgesinde sıklıkla gözden kaçar. Borçlu tarafında ise mühlet talebi verildi diye takip dosyasındaki sürelerin kendiliğinden duracağı varsayımı yanlıştır. Her iki taraf da takip dosyasındaki tebliğ tarihini bağımsız bir takvimde izlemelidir.
Projeye İtiraz Etmek İsteyen Alacaklı İçin Sıralama
- Borçlunun sunduğu ödeme projesi ve ara raporlar temin edilir.
- Kendi alacağının projede hangi tutarla yer aldığı kontrol edilir.
- Eksik veya yanlış kaydedilen alacak için komisere yazılı itiraz iletilir.
- Borçlunun mal kaçırma şüphesi doğuran işlemleri tarih sırasıyla derlenir.
- Toplantı ve karar aşamalarındaki tarihler ayrı bir tabloda izlenir.
Delil Eksikliğinin Somut Sonucu
Bu dosyalarda alacağın varlığı değil, tutarı tartışılır. Sözleşme, irsaliye, fatura ve teslim belgeleri birbirini doğrulamıyorsa, alacağın bir kısmı kabul dışı kalabilir. Özellikle uzun süreli ticari ilişkilerde ara mutabakatların imzalı olarak saklanması, sonradan tek tek belge toplamaktan çok daha güvenilir bir yol sunar.
Bu içerik genel bilgi amaçlıdır. Konkordato dosyasının aşaması, alacağın niteliği ve teminat durumu izlenecek yolu değiştireceğinden, mühlet kararını öğrenir öğrenmez dosyanın hukuki açıdan değerlendirilmesinde yarar vardır.