Bir yatırım platformuna aktarılan paranın ardından banka hesabına bloke konulması, mağdurun kendisini bir anda şüpheli konumunda bulmasına yol açar. Bu tabloda ilk yapılacak iş, blokenin kaynağını doğru teşhis etmektir; çünkü kaldırma başvurusunun muhatabı ve dayanağı buna göre tamamen değişir.
Blokenin Kaynağını Ayırt Etmek
Uygulamada birbirine karıştırılan dört ayrı durum vardır: bankanın 5411 sayılı Kanun kapsamındaki iç risk politikası gereği koyduğu geçici kısıtlama, 5549 sayılı Kanun çerçevesinde şüpheli işlem bildirimi sonrası ortaya çıkan işlem durdurma, soruşturma kapsamında verilen ve TCK 282'de düzenlenen aklama suçu şüphesine dayanan el koyma kararı ve bir icra dosyasından gelen haciz. İlk ikisinde muhatap banka ve ilgili idari birim, üçüncüsünde soruşturmayı yürüten savcılık ve karar mercii, dördüncüsünde ise icra dairesidir.
Hangi Kapıya Hangi Talep
- Banka şubesinden veya müşteri hizmetlerinden kısıtlamanın dayanağı yazılı olarak istenir.
- Dayanak bir adli karara işaret ediyorsa, dosya numarası öğrenilerek soruşturma bürosuna müracaat edilir.
- El koyma söz konusuysa, kararı veren mercie hitaben kaldırma talebi ve reddi halinde itiraz dilekçesi hazırlanır.
- Paranın mağduriyetten kaynaklandığı iddia ediliyorsa, aynı dosyada iade veya kısmi serbest bırakma talebi ayrıca dile getirilir.
Delil Eksikliği: Paranın Hikâyesini Anlatamamak
Bu dosyalarda delil eksikliği neredeyse her zaman aynı yerde ortaya çıkar: hesaba giren paranın meşru kaynağının belgelenememesi ve platforma yapılan transferlerin bir yatırım vaadine dayandığının gösterilememesi. Maaş bordrosu, satış sözleşmesi, tapu devri, kredi kullandırım belgesi gibi kaynak belgeleri ile platformla yapılan yazışmalar, kazanç ekran görüntüleri ve para çekme talepleri aynı kronolojik dosyada birleştirilmelidir. Kripto varlık transferlerinde işlem kimlikleri ve cüzdan adresleri, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri kapsamındaki platform kayıtlarıyla eşleştirilerek sunulmalıdır.
İtirazda Ölçülülük Vurgusu
Kaldırma talebi reddedilirse itiraz dilekçesi, suç şüphesini tartışmaktan çok tedbirin kapsamına odaklanmalıdır. Hesabın tamamı yerine ilgili tutarla sınırlı bir kısıtlamanın yeterli olacağı, kişinin geçimini ve varsa ticari faaliyetini sürdüremediği, tedbirin süresinin uzadığı gibi ölçülülük argümanları çoğu zaman esasa ilişkin tartışmadan daha somut sonuç verir. Ayrıca aynı dosyada mağdur sıfatıyla şikâyetçi olunması, kişinin konumunu netleştirir.
Kapanış Notu
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır; bloke türü, tutar ve soruşturmanın aşaması stratejiyi baştan değiştirebilir. Hesabınıza konulan kısıtlamanın niteliğini tespit ettirmeden dilekçe vermemenizi, süreci bir avukatla yürütmenizi öneririz.