Konkordato, borçlu için nefes alanı açan bir süreç olmakla birlikte, alacaklı açısından hakların kolayca eridiği bir dönemdir. İİK ve HMK çerçevesinde mühlet kararı verildiği anda takip yasağı devreye girer; bu andan sonra alacaklının elinde kalan araçlar dava açmak değil, süreç içindeki usul adımlarını doğru zamanda kullanmaktır. Zamanında yapılmayan bildirim ya da itiraz, alacağın tasdik edilen projeye tabi hale gelmesiyle sonuçlanır.
Mühlet Kararının Alacaklı Üzerindeki Etkisi
Geçici mühletle birlikte borçlu hakkında yeni takip yapılamaz, başlamış takipler durur ve komiser görevlendirilir. Bu aşamada alacaklının önceliği, alacağını dosyaya doğru tutar ve nitelikle bildirmektir. Rehinli alacak, imtiyazlı alacak ve adi alacak ayrımı bu bildirimde netleşmediğinde, sonraki aşamalarda düzeltme imkanı daralır. Bildirim yapılırken alacağın dayanağı olan sözleşme, fatura ve cari hesap ekstresi de sunulmalıdır.
Mal Beyanı ve Malvarlığı Tablosunun Denetimi
Borçlunun sunduğu malvarlığı tablosu, konkordatonun en çok tartışılan belgesidir. Alacaklı bu tabloyu pasif biçimde kabul etmek yerine kendi kayıtlarıyla karşılaştırmalıdır: ticaret sicil kayıtları, tapu ve araç kayıtları, önceki takip dosyalarındaki haciz tutanakları ve borçlunun ilişkili şirketlerine yaptığı devirler bu karşılaştırmanın malzemesidir. Mühlet öncesinde yapılmış şüpheli devirler tespit edilirse, bu tespitin projeye itiraz gerekçesi olarak kayda geçirilmesi gerekir.
Alacaklı Tarafında Adım Sırası
- Mühlet ilanı takip edilerek karar tarihi ve komiser bilgisi kayda geçirilir.
- Alacak, dayanak belgeleriyle birlikte süresinde bildirilir.
- Bildirilen alacağın cetvelde nasıl yer aldığı kontrol edilir.
- Sıra ve tutar yönünden aykırılık varsa itiraz yoluna başvurulur.
- Alacaklılar toplantısında oy kullanılır ve tutanağa şerh düşülür.
- Tasdik kararı sonrası kanun yolu değerlendirmesi yapılır.
Usule Aykırı İşlem Nerede Doğuyor?
- Mühlet devam ederken yeni takip başlatılarak masrafın boşa harcanması
- Alacağın süresinde bildirilmemesi nedeniyle cetvele eksik yansıması
- Rehinli alacağın adi alacak gibi bildirilerek sıradan çıkması
- Toplantıda oy kullanılmaması ya da itirazın tutanağa geçirilmemesi
- Tasdik kararının tebliğ tarihi izlenmediği için kanun yolu süresinin kaçırılması
Borçlu Tarafında Dikkat Edilecek Noktalar
Borçlu bakımından süreç, yalnızca proje sunmakla tamamlanmaz. Komisere sunulan bilgi ve belgelerin eksiksiz olması, ara raporlarda istenen belgelerin zamanında verilmesi ve mühlet süresince yapılan işlemlerin izne tabi olup olmadığının kontrol edilmesi gerekir. İzne tabi bir işlemin izinsiz yapılması, mühletin kaldırılmasına kadar varan sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle şirket içinde tek bir sorumlu belirlenip tüm yazışmaların tek dosyada toplanması pratik bir korumadır.
Yukarıdaki çerçeve genel niteliktedir; her konkordato dosyasının mali tablosu, alacaklı yapısı ve teminat durumu farklı sonuçlar doğurur. Mühlet ilanını gördüğünüzde, bildirim süresini beklemeden dosyanızı hukuki yönüyle değerlendirmeniz önerilir.