Kripto varlık kaynaklı dolandırıcılık dosyalarında başarıyı belirleyen unsur, çoğu zaman iddianın kendisi değil; iddianın ne kadar hızlı ve ne kadar düzenli biçimde belgelendirilebildiğidir. Bu rehber, delil paketinin nasıl kurulacağını ve bu paketin süre planıyla nasıl eşleneceğini ele alır.
Delilin İki Katmanı
Kripto dosyalarında delil ikiye ayrılır. Zincir üstü katman, işlem kimlikleri, cüzdan adresleri ve transfer zincirinden oluşur; kalıcıdır ancak tek başına kime ait olduğunu göstermez. Zincir dışı katman ise platform yazışmaları, reklam ekranları, sözde yatırım paneli görüntüleri, telefon kayıtları ve banka transferlerinden oluşur; asıl bağlantıyı bu katman kurar ve hızla kaybolan da budur. Paketleme çalışması bu ikinci katmandan başlamalıdır.
Paketin Kurulma Sırası
- Para çıkışının başladığı ilk işlemden bugüne kadar kronolojik bir akış tablosu oluşturulması
- Her transferin karşısına banka dekontu, platform kaydı veya işlem kimliğinin eşlenmesi
- Tanıtım ve ikna aşamasına ait mesajların kesintisiz biçimde dışa aktarılması
- Kullanılan uygulama veya sitenin erişilebilir olduğu sürece kayıt altına alınması
- Aynı yapının başka mağdurlarına ilişkin kamuya açık bilgilerin ayrı bir dosyada tutulması
Bildirim ve Şikâyet Zamanlaması
Malvarlığının izlenebilmesi bakımından erken bildirim belirleyicidir. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar çerçevesindeki bildirim ve inceleme mekanizmaları ile SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri, kurumsal tarafta kayıt tutma yükümlülükleri doğurur; bu kayıtların istenebilmesi için dosyanın açılmış olması gerekir. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanmasına ilişkin TCK 282 kapsamındaki değerlendirme de ancak transfer zinciri belgelendiğinde anlam kazanır.
Hak Düşürücü Süre Riskinin Somut Görünümü
Ceza şikâyeti bakımından süre tartışması bir yana, mağdurun uğradığı zarara ilişkin tazminat talepleri kendi süresine tabidir ve bu süre çoğu zaman zararın ve sorumlunun öğrenilmesine bağlanır. Platformla kurulan sözleşmesel ilişkiden doğan itiraz süreleri ise daha da kısadır. Bu üç takvimin ayrı ayrı izlenmemesi, delil tam olsa bile hakkın kullanılamaması sonucunu doğurabilir.
Sık Yapılan Paketleme Hataları
- Ekran görüntülerinin tarih ve adres çubuğu kesilerek alınması
- Yazışmaların seçilerek değil, bütün hâlinde aktarılmaması
- İşlem kimliklerinin dilekçeye yazılıp kaynak çıktısının eklenmemesi
- Farklı borsalardaki hesapların tek bir listede toplanmaması
Yukarıdaki çerçeve genel bilgilendirme niteliğindedir. Her dosyada transfer yapısı ve muhatap kurumlar farklılaştığından, delil paketini ve başvuru sırasını somut veriler üzerinden bir hukukçuyla planlamanız gerekir.