Hesabına erişimi kesilen bir kişinin ilk sorusu genellikle “kim bloke koydu” değil, “ne zaman kalkar” olur. Oysa doğru sıralama tersidir: blokenin hukuki kaynağı belirlenmeden hazırlanan dilekçe çoğu zaman yanlış mercie gider ve itiraz için tanınan kısa süre bu arada tükenir. 5549 sayılı Kanun, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ve TCK'nın aklama suçuna ilişkin hükümleri birbirinden farklı sonuçlar doğurur.
Önce blokenin türünü teşhis edin
- İdari nitelikte işlem durdurma: şüpheli işlem bildirimi sonrası yetkili idari birim tarafından işlemin geçici olarak askıya alınması.
- Adli el koyma: soruşturma kapsamında hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcılık kararıyla banka hesabına el konulması.
- Bankanın kendi uygulaması: müşteri tanıma ve risk politikaları gereği hesabın kısıtlanması; bu bir yargı kararı değildir.
Bu üçünün itiraz mercii ve süresi aynı değildir. Adli el koymaya karşı sulh ceza hâkimliğine yapılan itirazda kararın öğrenilmesinden itibaren yedi günlük süre işler; idari işlemlerde ise idari yargı takvimi devreye girer. Bankaya gönderilen dilekçe, hiçbir hâlde bu sürelerin durmasını sağlamaz.
Delil paketini işlemin hikâyesi üzerine kurun
Bloke dosyalarında amaç, paranın nereden geldiğini ve nereye gittiğini kesintisiz gösterebilmektir. Bu nedenle delil paketi tarih sırasıyla değil, para akışı sırasıyla düzenlenmelidir:
- Fonun kaynağını gösteren belge (satış sözleşmesi, ücret bordrosu, tapu, fatura, miras belgesi).
- Fonun hesaba giriş kaydı ve karşı taraf bilgisi.
- Ara transferler varsa her adımın banka dekontu ve açıklama alanı.
- Kripto varlık söz konusuysa platform hesap özeti, cüzdan adresi ve işlem kimliği çıktıları.
- Vergisel beyan veya muhasebe kaydı bulunuyorsa buna ilişkin belgeler.
Kripto işlemlerde ek özen
Zincir üzerindeki hareketler kalıcı olsa da, platform tarafındaki hesap özetleri ve giriş kayıtları kullanıcıya her zaman süresiz sunulmaz. Bloke haberi alınır alınmaz platformdan tüm işlem geçmişinin indirilmesi ve kimlik doğrulama kayıtlarının talep edilmesi, sonradan telafisi güç olan bir eksikliği önler.
Dilekçede yapılan tipik hata
Savunmanın “ben suç işlemedim” cümlesi etrafında kurulması sonuç vermez; incelemenin konusu kişi değil işlemdir. Talep, hangi tutarın hangi belgeyle açıklandığını kalem kalem gösteren bir tablo ile desteklenmeli, kısmi çözüm ihtimali için de ayrı bir talep kalemi eklenmelidir.
Yukarıdaki açıklamalar bilgilendirme amacı taşır. Blokenin dayanağı ve dosyanızdaki isnat, izlenecek usulü tamamen değiştirebilir; süre kısa olduğundan gecikmeden hukuki destek almanız önerilir.