Yüksek getiri vaadiyle toplanan paralara ilişkin mağduriyetlerde dosyanın gücü, mağdurun uğradığı zararın büyüklüğüyle değil, para izinin ne kadar net kurulabildiğiyle ölçülür. Bu dosyalarda 5411 sayılı Kanun kapsamındaki izinsiz faaliyet tartışması, 5549 sayılı Kanunun yükümlülükleri, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK'nın 282. maddesindeki aklama hükmü aynı anda gündeme gelebilir. Kayıp çoğunlukla ilk haftalarda alınmayan kayıtlardan doğar.
Para İzini Kurmak
Delil paketinin merkezinde, mağdurun hesabından çıkan paranın hangi hesaplara ve hangi sırayla gittiğini gösteren zincir vardır. Bu zincir kurulurken her transfer için gönderen hesap, alıcı hesap, tutar, tarih ve varsa açıklama alanı ayrı ayrı kaydedilir. Aracı kişiler üzerinden yapılan ödemelerde, aracının kim olduğunu gösteren yazışmalar zincirin kopmamasını sağlar. Kripto varlık kullanılmışsa cüzdan adresleri ve transfer kayıtları da aynı çizelgeye eklenmelidir.
Toplanması gereken kayıtlar
- Tüm ödemelere ait dekontlar ve hesap ekstresi
- Yatırım vaadini içeren tanıtım metinleri, sunumlar ve reklam çıktıları
- Karşı tarafla yapılan yazışmaların kesintisiz dökümü
- Platform paneline ait ekran görüntüleri ve varsa hesap özetleri
- Para çekme talebi ile buna verilen cevabın tarihli kaydı
Anlatımın Kronolojisi
- İlk temasın nasıl kurulduğu ve kimin yönlendirdiği yazılır.
- Verilen taahhütler tarih sırasıyla ve kaynağı gösterilerek listelenir.
- Her ödeme, karşılığında verilen söz ile eşleştirilir.
- Para çekme talebinin reddedildiği veya erişimin kesildiği an belirlenir.
- Bu andan sonraki tüm yazışmalar ayrı bir başlıkta toplanır.
Bu kronoloji, hem şikâyet dilekçesinin hem de tazminat talebinin omurgasını oluşturur; ikisinde de aynı olay örgüsünün kullanılması dosyanın tutarlılığını korur.
Süre Kaybı Nerede Yaşanıyor?
Bu dosyalarda süre riski, klasik dava sürelerinden çok delilin ve malvarlığının kaybolmasıyla ilgilidir. Banka ve platform kayıtlarının saklama süreleri sınırlıdır; ayrıca hesaplardaki bakiye kısa sürede başka hesaplara aktarıldığından, koruma tedbiri talebinin gecikmesi paranın izlenebilirliğini fiilen ortadan kaldırır. Öte yandan tazminat talepleri bakımından zamanaşımı, zararın ve sorumlunun öğrenilmesiyle işlemeye başlar; "soruşturma sonuçlansın da sonra bakarız" yaklaşımı, hukuk davası açma imkânının daralmasına yol açabilir.
Ceza ve Hukuk Ayağını Birlikte Yürütmek
Şikâyet dosyasında toplanan kayıtlar, tazminat davasında da kullanılabilir. Bu nedenle soruşturma dosyasından örnek alınması, bilirkişi raporlarının takip edilmesi ve el konulan malvarlığına ilişkin kararların izlenmesi gerekir. İade kararı çıkması ihtimaline karşı mağdurun alacağının dosyada kayıtlı olması, sonradan yapılacak paylaştırmada belirleyici olur.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Ödeme yöntemi, karşı tarafın yapısı ve paranın bulunduğu ülke süreci köklü biçimde değiştirdiğinden, mağduriyet fark edildiği anda hem kayıtların sabitlenmesi hem de hukuki destek alınması önerilir.