İlamsız takipte ödeme emrini tebellüğ eden borçlunun elindeki en güçlü araç, süresinde yapılacak itirazdır. İİK bu itiraz için yedi günlük bir süre öngörür ve süre geçtiğinde takip kesinleşerek haciz aşamasına geçilir. Aşağıda bu kısa sürenin nasıl yönetileceği ve hangi hataların telafisiz sonuç doğurduğu ele alınmaktadır.
Sürenin Doğru Hesaplanması
Yedi günlük süre, ödeme emrinin tebliğ edildiği günü izleyen günden itibaren işlemeye başlar ve son günün mesai bitiminde dolar. Son gün adli tatile ya da resmi tatile denk geliyorsa, süre takip eden ilk iş günü sonuna kadar uzar. Hesabın tebligat parçasındaki gerçek tebliğ tarihine göre yapılması gerekir; borçlunun evrakı fiilen eline aldığı tarih her zaman tebliğ tarihi değildir.
Adrese yapılan usulsüz bir tebligat söz konusuysa, borçlu tebliğin usulsüzlüğünü ayrıca ileri sürerek öğrenme tarihinin esas alınmasını isteyebilir. Bu talebin mercii de takibin yapıldığı yer icra mahkemesidir.
Neye İtiraz Edildiğini Açıkça Yazmak
- Borcun tamamına itiraz ediliyorsa bunun tereddütsüz ifade edilmesi
- İmza inkâr ediliyorsa imzaya itirazın ayrıca ve açıkça belirtilmesi
- Faiz oranına ya da işleyiş biçimine itiraz ediliyorsa bunun ayrı bir kalem olarak yazılması
- Yetkiye itiraz varsa esas itirazla birlikte ve yetkili merci gösterilerek sunulması
- Zamanaşımı iddiası varsa itiraz dilekçesinde yer verilmesi
İmzaya itirazın atlanması uygulamada en sık rastlanan ve en ağır sonuç doğuran eksikliktir; ayrıca ve açıkça belirtilmeyen imza, borçlu tarafından kabul edilmiş sayılır.
Kısmi İtirazın Tuzağı
Borcun bir bölümüne itiraz edilecekse, itiraz edilmeyen kısmın tutar olarak açıkça gösterilmesi gerekir. Sadece fazlaya itiraz ediyorum biçiminde kurulan belirsiz beyanlar geçerli bir kısmi itiraz sayılmaz ve sonuç olarak hiç itiraz edilmemiş gibi değerlendirilebilir. Kısmi itirazda kabul edilen tutarın ödenmesi de ayrıca planlanmalıdır; aksi halde o kısım için takip kesinleşir.
İtirazın Sonuçları ve Sonrası
Süresinde yapılan itiraz takibi kendiliğinden durdurur. Bunun üzerine alacaklı, elindeki belgenin niteliğine göre icra mahkemesinde itirazın kaldırılmasını ya da genel mahkemede itirazın iptalini isteyebilir. Borçlunun bu ikinci aşamaya hazırlıklı olması, ilk dilekçede ileri sürdüğü sebeplerle çelişmemesi bakımından önemlidir.
Süre Kaçırıldığında
- Kusuru olmaksızın süreyi geçiren borçlu için gecikmiş itiraz yolunun değerlendirilmesi
- Tebligatın usulsüzlüğüne dayalı şikâyet imkânının araştırılması
- Borcun bulunmadığı iddiası için menfi tespit davası seçeneğinin gözden geçirilmesi
- Haciz aşamasına geçilmişse haczedilemezlik şikâyetinin süresinde yapılması
Değerlendirme
Yedi gün, dosyayı incelemek ve doğru dilekçeyi kurmak için kısa bir süredir; bu nedenle ödeme emri elinize ulaştığı gün takvimin kurulması gerekir. Buradaki bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır; takibin dayanağı ve dosyanızın özellikleri farklı bir strateji gerektirebileceğinden bir hukukçuya danışmanız uygun olur.